دیروز در مدرسه، شاهد رفتاری از سوی یکی از همکارانم بودم که ذهنم را به‌شدت درگیر کرد. رفتاری که شاید در ظاهر تنها یک اتفاق ساده بود، اما برای من یادآور سال‌هایی شد که در مسیر تحصیل و کار، از رفتارهای مشابه آسیب دیده بودم؛ سال‌هایی که گاهی بی‌مهری دیگران، بیش از آنچه باید، بر روحیه‌ام تأثیر می‌گذاشت و مرا به فکر فرو می‌برد که چرا باید رفتار دیگران تا این اندازه بر آرامش و احساس ارزشمندی من اثر بگذارد؟
دیروز، پس از آن اتفاق، بیش از آنکه به رفتار آن همکار فکر کنم، به خودم اندیشیدم؛ به سال‌هایی که گذشت، به رنج‌هایی که تجربه کردم و به درس‌هایی که شاید باید زودتر می‌آموختم.
با خودم گفتم: شاید وقت آن رسیده است که بیشتر از گذشته، برای خودم احترام قائل باشم.
گاهی در زندگی، ما آن‌قدر درگیر رفتار و قضاوت دیگران می‌شویم که فراموش می‌کنیم مهم‌ترین رابطه‌ای که باید از آن مراقبت کنیم، رابطه‌مان با خودمان است. گاهی برای اثبات حقانیت خود، برای فهمانده شدن به دیگران یا برای گرفتن پاسخی درخور، آن‌قدر انرژی صرف می‌کنیم که در پایان، چیزی جز خستگی و آشفتگی نصیبمان نمی‌شود.
اما آیا هر رفتاری ارزش پاسخ دادن دارد؟ آیا هر بی‌مهری‌ای باید به دغدغه‌ای طولانی در ذهن ما تبدیل شود؟ و آیا لازم است برای اثبات ارزش خود، همیشه در میدان قضاوت دیگران حاضر باشیم؟
شاید یکی از مهم‌ترین درس‌های خودشناسی این باشد که بدانیم کجا باید ایستاد، کجا باید سخن گفت و کجا باید سکوت کرد و گذشت.
البته گذشتن به معنای تأیید رفتار نادرست دیگران نیست؛ همان‌طور که سکوت همیشه نشانهٔ ضعف نیست. گاهی سکوت، انتخاب آگاهانهٔ کسی است که نمی‌خواهد آرامش خود را درگیر رفتارهایی کند که شایستهٔ این همه انرژی نیستند. گاهی فاصله گرفتن، نه از سر ناتوانی، بلکه از سر شناخت است؛ شناخت ارزش خویش و درک این حقیقت که قرار نیست برای حفظ هر رابطه‌ای، حرمت خود را نادیده بگیریم.
من سال‌هایی را پشت سر گذاشته‌ام که رفتار بعضی آدم‌ها در مسیر تحصیل و کار، بر من اثر گذاشت و رنج‌هایی به جا گذاشت. اما امروز می‌خواهم نگاهم را تغییر دهم. نمی‌خواهم تجربه‌های گذشته، همچنان اختیار احساس و آرامشم را در دست داشته باشند. می‌خواهم از آنچه گذشته، درس بگیرم؛ نه اینکه هر بار با دیدن رفتاری مشابه، دوباره در همان رنج‌های قدیمی گرفتار شوم.
خودشناسی به ما می‌آموزد که ضعف‌ها و زخم‌های خود را بشناسیم، اما اجازه ندهیم آن‌ها تمام زندگی‌مان را تعریف کنند. به ما یادآوری می‌کند که ارزش وجودمان وابسته به تأیید دیگران نیست و لازم نیست برای دوست‌داشتنی بودن، پذیرفته شدن یا محترم شمرده شدن، از باورها و اصول خود دست بکشیم.
احترام به خود، یعنی بدانیم کدام رفتار را باید نادیده بگیریم، در برابر کدام رفتار باید مرز بگذاریم و در چه موقعیتی لازم است با آرامش و قاطعیت از حق خود دفاع کنیم.
قرار نیست همه شبیه ما فکر کنند، همه ما را دوست داشته باشند یا همیشه مطابق انتظارمان رفتار کنند. آدم‌ها با شخصیت‌ها، نگرش‌ها و شیوه‌های متفاوتی زندگی می‌کنند؛ اما تفاوت آدم‌ها نباید بهانه‌ای برای نادیده گرفتن حرمت یکدیگر باشد.
من هم هنوز در مسیر یادگیری‌ام؛ در مسیر شناخت بهتر خودم، مراقبت از آرامشم و تمرین این مهارت دشوار که میان آنچه در اختیار من است و آنچه نیست، تفاوت بگذارم.
رفتار دیگران همیشه در اختیار من نیست، اما انتخاب من در برابر آن رفتار، تا اندازهٔ زیادی به خودم بستگی دارد. نمی‌توانم گذشته را تغییر دهم، اما می‌توانم تصمیم بگیرم که از این پس، چگونه با خودم رفتار کنم و به چه چیزهایی اجازه دهم آرامشم را برهم بزنند.
شاید بزرگ شدن، تنها به معنای بیشتر دانستن یا تجربه‌های بیشتری اندوختن نباشد؛ گاهی بزرگ شدن یعنی دیگر برای هر چیزی نجنگیم، هر حرفی را به دل نگیریم و برای اثبات خودمان، از آرامشمان هزینه نکنیم.
امروز می‌خواهم به خودم یادآوری کنم که من نیز به احترام، آرامش و مهربانی نیاز دارم؛ همان‌قدر که برای دیگران ارزش قائلم، باید برای خودم هم ارزش قائل باشم. باید یاد بگیرم که مهربان باشم، اما نه به قیمت نادیده گرفتن خودم؛ صبور باشم، اما نه تا مرز فرسودگی؛ و اهل گذشت باشم، اما نه به بهای فراموش کردن حرمت خویش.
شاید وقت آن رسیده است که بعضی اتفاق‌ها را نه با خشم، بلکه با آگاهی پشت سر بگذارم؛ نه برای آنکه رفتار نادرستی را توجیه کنم، بلکه برای آنکه اجازه ندهم آن رفتار، بیش از اندازه در زندگی من ماندگار شود. و این، یادآوری امروز من به خودم است:
خودت را بشناس، حرمت خودت را نگه دار و ارزش وجودت را به نگاه دیگران گره نزن.
گاهی باید از کنار بعضی رفتارها گذشت؛ نه چون مهم نیستند، بلکه چون آرامش تو، آیندهٔ تو و احترامی که برای خودت قائلی، مهم‌تر از آن است که تمام وجودت را صرف آن‌ها کنی.
قرار نیست همه را تغییر دهیم؛ گاهی کافی است خودمان را بهتر بشناسیم، مرزهایمان را جدی بگیریم و انتخاب کنیم که دیگر اجازه ندهیم رفتار دیگران، آرامش درونمان را به آسانی از ما بگیرند.
نگین دهخدا
- ۲۷ / ۰۵ / ۱۴۰۶
تلگرام :
https://t.me/ketabkhan_azhabse_vazheha
اینستاگرام:
https://www.instagram.com/azhanse_vazheha
وبسایت:
آخرین نظرات: